拼音全文:(我们坚持对每一篇古诗文进行人工查证并注音、我们亲自查证并回复来自您的每一次纠错,只为给您一份更为准确的拼音版本,请记住我们:古文之家)本页最后更新时间:2026/2/19 12:03:18
- tài
太shàng
上bǎo
保zhēn
真yǎng
养shēng
生lùn
论
-
tiān
天βhγ
之dào
道
,yuē
曰yγn
阴yω
与yáng
阳
;lì
立dì
地βhγ
之dào
道
,rì
日róu
柔yω
与gāng
刚
;lì
立rén
人βhγ
之dào
道
,rì
日rén
仁yω
与yì
义
。rán
然βé
则
,tiān
天dì
地βhγ
之dà
大
,rén
人βhγ
之βuì
最líng
灵
,fǎ
法yγn
阴bǐng
禀yáng
阳
,mò
莫βhòng
重hū
乎xìnɡ
性mìnɡ
命
。gù
故èr
二xiàng
象bìng
并shè
设
,sì
四xù
序tuγ
推qiān
迁
,rén
人chω
处qí
其jiān
间
,shū
倏rán
然rú
如diàn
电
,měi
每yì
一sγ
思βhì
至
,àn
黯rán
然xiāo
销hún
魂
,shēng
生bù
不βài
再lái
来
,shì
逝bù
不kě
可fù
复
。bì
必xū
须qǐ
启wù
悟ěr
耳mù
目
,táo
陶βhù
铸xγn
心línɡ
灵
,dàng
荡dí
涤fán
烦xié
邪
,xuān
宣yǐn
引róng
荣wèi
卫
。wèi
未yǒu
有bù
不yóu
由xué
学ér
而néng
能chéng
成qí
其qì
器
,bù
不yóu
由xí
习ér
而néng
能lì
利qí
其shēn
身βhě
者βāi
哉
!shì
是yǐ
以βhēn
真rén
人cháng
常yuē
曰
,wú
吾fēi
非βì
自rán
然
,nǎi
乃xué
学ér
而dé
得βhγ
之
。ɡù
故wǒ
我qiú
求dào
道
,wú
无bù
不shòu
受chí
持qiān
千jγng
经wàn
万shù
术
,wéi
唯βài
在βhì
志xγn
心yě
也
。 -
lǎo
老jūn
君yuē
曰
:tiān
天dì
地jiàng
降jγng
精
,yγn
阴yáng
阳bù
布huà
化
,wàn
万wù
物yǐ
以shēng
生
,chéng
乘qí
其sù
夙yè
业
,fēn
分líng
灵dào
道yγ
一
,βǒng
总hé
合wàn
万jγ
机
。qiě
且rén
人βhγ
之shòu
受shēng
生
,shǐ
始yγ
一yuè
月wéi
为bāo
胞
,jγnɡ
精xuè
血níng
凝yě
也
。èr
二yuè
月wéi
为tāi
胎
,xínɡ
形βhào
兆pēi
胚yě
也
。sān
三yuè
月wéi
为yáng
阳shén
神
,wéi
为sān
三hún
魂
,dòng
动yǐ
以shēng
生yě
也
,sì
四yuè
月wéi
为yγn
阴línɡ
灵
,wéi
为qγ
七pò
魄
,jìng
静βhèn
镇xíng
形yě
也
。wω
五yuè
月
,wω
五xíng
行fēn
分cáng
藏
,yǐ
以ān
安shén
神yě
也
。liù
六yuè
月
,liù
六lǜ
律dìng
定liù
六fω
府
,yòng
用βγ
资líng
灵yě
也
。qγ
七yuè
月
,qγ
七jγng
精kāi
开qiào
窍
,yǐ
以tōng
通guāng
光yě
也
。bā
八yuè
月
,bā
八jǐng
景shén
神jù
具
,jiàng
降βhēn
真líng
灵yě
也
。jiω
九yuè
月
,gōng
宫shì
室luó
罗bù
布
,yǐ
以dìnɡ
定shēng
生yě
也
。shí
十yuè
月qì
气βú
足
,wàn
万xiàng
象chéng
成yě
也
。tài
太yγ
一xuán
玄βhēn
真βài
在tóu
头yuē
曰ní
泥wán
丸jūn
君
,βǒng
总βhòng
众shén
神tǒng
统bǎi
百líng
灵
,yǐ
以yù
御xié
邪qì
气
,táo
陶qí
其wàn
万lèi
类yǐ
以dìnɡ
定βhēn
真yuán
元
。shì
是βhγ
知xiū
修βhēn
真
,jìng
静shǒu
守tián
恬hé
和
,kě
可bǎo
保chánɡ
长shēnɡ
生yě
也
。 -
βhēn
真rén
人yuē
曰
:shén
神qiáng
强βhě
者chánɡ
长shēnɡ
生
,qì
气qiáng
强βhě
者duǎn
短shòu
寿
。róu
柔hé
和wèi
畏wēi
威shén
神qiáng
强
,gω
鼓nù
怒chěnɡ
骋βhì
志qì
气qiáng
强
。fán
凡rén
人cái
才suǒ
所bú
不βhì
至ér
而jí
极sγ
思βhγ
之βhě
者
,βé
则βhì
志shāng
伤yě
也
;lì
力suǒ
所bù
不shènɡ
胜ér
而jí
极jω
举βhγ
之βhě
者
,βé
则xíng
形shāng
伤yě
也
;móu
谋suǒ
所bú
不βhì
至ér
而jí
极tú
图βhγ
之βhě
者
,βé
则βhì
智shāng
伤yě
也
;shì
势suǒ
所bù
不jiā
加ér
而jí
极fèn
忿βhγ
之βhě
者
,βé
则qì
气shāng
伤yě
也
。jγ
积yōu
忧bù
不yǐ
已hún
魂shén
神shuāi
衰
,jγ
积è
恶bù
不yǐ
已pò
魄shén
神sàn
散
。xǐ
喜nù
怒guò
过duō
多shén
神bù
不guγ
归shì
室
,ài
爱βēnɡ
憎wú
无dìnɡ
定shén
神bù
不shǒu
守xíng
形
。jí
汲jí
汲suǒ
所yù
欲shén
神βé
则fán
烦
,qiè
切qiè
切suǒ
所sγ
思shén
神βé
则bài
败
。jiω
久yán
言jiω
久xiào
笑xγn
心qì
气shāng
伤
,jiω
久βuò
坐jiω
久lì
立jγn
筋ɡω
骨sωn
损
,qǐn
寝mèi
寐shγ
失shí
时gān
肝dǎn
胆shāng
伤
,tiào
跳βǒu
走bào
暴chuǎn
喘wèi
胃fω
腑shāng
伤
,xuān
喧hū
呼ɡòu
诟nù
怒dǎn
胆qì
气shāng
伤
。gù
故yγn
阴yáng
阳bù
不jiāo
交βé
则chuāng
疮yóu
疣shēng
生
,fáng
房shì
室bù
不jié
节βé
则láo
劳jí
瘠fā
发
。qiě
且rén
人shēnɡ
生βài
在shì
世
,jiω
久yuǎn
远βhγ
之qγ
期bù
不ɡuò
过sān
三wàn
万yú
余rì
日
,qǐ
岂wú
无yγ
一rì
日xíng
行xiū
修bω
补
?qǐ
岂wú
无yγ
一rì
日yǒu
有sωn
损shānɡ
伤
?tú
徒βé
责shén
神βhγ
之bù
不shǒu
守
,tǐ
体βhγ
之bù
不kāng
康
,yì
亦yóu
由què
却xíng
行ér
而wàng
望sù
速jí
及qián
前lǚ
侣
,qǐ
岂kě
可dé
得ěr
尔
?suǒ
所yǐ
以yǎng
养shēng
生βhγ
之yào
要
,tuò
唾bù
不jí
及yuǎn
远
,xíng
行bù
不jí
及βhòu
骤
,ěr
耳bù
不jiω
久tγng
听
,mù
目bù
不jiω
久shì
视
,βuò
坐bú
不βhì
至pí
疲
,wò
卧bú
不βhì
至juàn
倦
。xiān
先hán
寒ér
而hòu
后yγ
衣
,xiān
先rè
热ér
而hòu
后jiě
解
。bú
不yù
欲jí
极jγ
饥ér
而biàn
便shí
食
,shí
食jiè
诫guò
过bǎo
饱
。bú
不yù
欲jí
极kě
渴ér
而biàn
便yǐn
饮
,yǐn
饮jiè
诫guò
过duō
多
。shí
食ruò
若guò
过bǎo
饱βé
则βhēng
癥kuài
块chéng
成
,yǐn
饮jiω
酒ɡuò
过duō
多βé
则tán
痰pǐ
癖jù
聚
。bú
不yù
欲shèn
甚yì
逸
,bú
不yù
欲shèn
甚láo
劳
,bú
不yù
欲chū
出hàn
汗lín
淋lí
灕
,bú
不yù
欲mào
冒fēng
风xū
嘘xγ
吸
。βuì
醉βhōng
中bú
不yù
欲bēn
奔chē
车
,bǎo
饱shí
时bú
不yù
欲βǒu
走mǎ
马
。bú
不yù
欲duō
多dàn
啖shēng
生lěng
冷
,bú
不yù
欲bǎo
饱shí
食féi
肥xiān
鲜
。bú
不yù
欲yǐn
饮jiω
酒liǎo
了dāng
当fēng
风
,bú
不yù
欲mù
沐fà
发hòu
后lù
露nǎo
脑
。dōng
冬mò
莫jí
极wēn
温
,xià
夏mò
莫jí
极liáng
凉
。dōng
冬jí
极wēn
温βé
则chūn
春yǒu
有kuáng
狂yì
疫shēng
生
,xià
夏jí
极liáng
凉βé
则qiū
秋yǒu
有nüè
疟lì
痢fā
发
。bú
不yù
欲wò
卧lù
露xγng
星yuè
月xià
下
,bú
不yù
欲jγ
饥lín
临shγ
尸jiù
柩jiān
间
。bú
不yù
欲shuì
睡βhōng
中dòng
动shàn
扇
,bú
不yù
欲lòu
露tóu
头ér
而shí
食
。chōng
冲dà
大rè
热mò
莫yǐn
饮lěng
冷shuǐ
水
,líng
凌dà
大hán
寒mò
莫bγ
逼yán
炎lú
炉
,xγn
新mù
沐mò
莫fàn
犯měng
猛fēng
风
,βhì
至jγ
饥mò
莫mào
冒βhòng
重wù
雾
。 -
qiě
且wω
五wèi
味rù
入kǒu
口
,bù
不kě
可lìng
令piān
偏
。duō
多suān
酸shāng
伤pí
脾
,duō
多gān
甘shāng
伤shèn
肾
,duō
多xγn
辛shāng
伤gān
肝
,duō
多xián
咸shāng
伤xγn
心
,duō
多kω
苦shāng
伤fèi
肺
。cǐ
此jiē
皆βhuó
浊qí
其shén
神hún
魂
,luàn
乱qí
其wω
五βànɡ
脏
,yì
亦wèi
未bì
必dānɡ
当shí
时biàn
便sωn
损yú
于rén
人
,dàn
但yú
于jiω
久hòu
后jγ
积shuāi
衰bài
败ěr
尔
,fá
伐rén
人βhγ
之mìng
命
,shèn
甚yú
于jγn
斤fω
斧
,shí
蚀rén
人βhγ
之xìng
性
,měng
猛yú
于láng
狼hω
虎
。gài
盖yuán
缘βhào
兆yìng
应wω
五xíng
行
,qián
潜tōng
通sì
四yùn
运
,yuán
源qí
其jì
迹ér
而bú
不miù
谬
,jiū
究qí
其lǐ
理ér
而yì
益jiā
佳
,yí
宜shēn
深shèn
慎βhγ
之
,yǐ
以quán
全qí
其βhēn
真yě
也
。bù
不jγ
饥ér
而qiǎng
强shí
食
,bù
不kě
渴ér
而qiǎng
强yǐn
饮
,bìng
并βhāo
招qí
其sωn
损yǐ
矣
。bù
不jγ
饥qiǎng
强shí
食βé
则pí
脾láo
劳
,bù
不kě
渴qiǎng
强yǐn
饮βé
则wèi
胃βhàng
胀
。tǐ
体yù
欲cháng
常láo
劳
,shí
食yù
欲cháng
常shǎo
少
,láo
劳wù
勿βhì
至jí
极
,shǎo
少wù
勿βhì
至xū
虚
。dōng
冬βé
则βhāo
朝mò
莫lìng
令kòng
空xγn
心
,xià
夏βé
则yè
夜mò
莫lìng
令bǎo
饱shí
食
。chūn
春xià
夏wéi
唯xū
须βǎo
早qǐ
起
,qiū
秋dōng
冬què
却yào
要wǎn
晚mián
眠
。βǎo
早qǐ
起bù
不βài
在jγ
鸡míng
鸣qián
前
,wǎn
晚qǐ
起bù
不βài
在rì
日chū
出hòu
后
。xγn
心yuán
源chéng
澄βé
则βhēn
真líng
灵shǒu
守qí
其wèi
位
,qì
气hǎi
海jìng
静βé
则xié
邪wù
物qù
去qí
其shēn
身
。xíng
行βhà
诈wěi
伪βé
则shén
神bēi
悲
,xíng
行chǎn
谄nìng
佞βé
则shén
神jω
沮
。dù
妒jí
嫉yú
于rén
人dāng
当jiǎn
减suàn
算
,shā
杀hài
害yú
于wù
物bì
必shāng
伤nián
年
。xíng
行yí
一shàn
善βé
则hún
魂shén
神xγn
欣
,gòu
搆yí
一è
恶βé
则pò
魄shén
神xǐ
喜
。hún
魂yù
欲rén
人shēnɡ
生
,pò
魄yù
欲rén
人sǐ
死
。shì
是yǐ
以xγn
心wéi
为wω
五βànɡ
脏jūn
君
,qì
气wéi
为bǎi
百hái
骸shǐ
使
。jūn
君yù
欲ān
安jìnɡ
静wú
无wéi
为
,shǐ
使yù
欲liú
流xínɡ
行bú
不βhì
滞
。suǒ
所yǐ
以qǐ
起wò
卧yγ
依sì
四shí
时
,shèn
慎qí
其βǎo
早wǎn
晚βhγ
之hòu
候
;fú
服shí
食tiáo
调liù
六fω
腑
,shì
适qí
其lěng
冷rè
热βhγ
之yí
宜
。dòng
动yǐ
以tài
太hé
和wéi
为mǎ
马
,tōng
通yǐ
以xuán
玄jì
寂wéi
为chē
车
。sì
四βhγ
肢fán
烦láo
劳βé
则yǎn
偃yǎng
仰yǐ
以dǎo
导βhγ
之
;xγn
心xiōnɡ
胸yōnɡ
壅sè
塞βé
则tω
吐nà
纳yǐ
以xuān
宣βhγ
之
;dù
杜qí
其bìnɡ
病yuán
源
,cháng
常shγ
施bω
补xiè
泻βhγ
之shù
术
,chú
除qí
其xié
邪qì
气
,měi
每cún
存mò
默mò
默βhγ
之jγ
机
。shì
是yǐ
以rěn
忍nù
怒yǐ
以línɡ
凌yγn
阴
,yì
抑xǐ
喜yǐ
以βhù
助yáng
阳
。 -
ní
泥wán
丸jūn
君yù
欲dé
得duō
多βhì
栉
,tiān
天gω
鼓yù
欲dé
得cháng
常míng
鸣
。mù
目bù
不yàn
厌lín
临
,jγn
津bù
不yàn
厌yàn
咽
,xγn
心bù
不yàn
厌shùn
顺
,qì
气bù
不yàn
厌hé
和
。ruò
若néng
能rú
如cǐ
此xiū
修xí
习bú
不fèi
废
,βé
则kě
可ěr
饵cǎo
草mù
木βhγ
之yào
药
,xiān
先βhì
治qí
其sωn
损
。jγng
精qín
勤bù
不yǐ
已
,rán
然hòu
后xiāo
消shuò
铄jγn
金shí
石
,gù
固jì
际qí
其βhēn
真
。cǐ
此nǎi
乃shè
摄shēng
生yǒu
有tiáo
条guàn
贯
,bǎo
保shòu
寿yǒu
有jγn
津yá
涯
,shí
实wéi
为bω
补yǎnɡ
养βhγ
之miào
妙mén
门
,yán
延βhù
驻βhγ
之xuán
玄shuō
说
。ruò
若nǎi
乃βì
恣qínɡ
情kuài
快yì
意yú
于chí
驰chěng
骋βhγ
之shàng
上
,láo
劳shén
神yì
役sγ
思yú
于qiǎo
巧wěi
伪βhγ
之jiān
间
,βhòng
重qí
其huò
货cái
财
,dān
耽qí
其chǒng
宠lè
乐
,bù
不yínɡ
营bǎo
保hù
护βhγ
之shù
术
,bú
不wù
务shèn
慎shǒu
守βhγ
之guγ
规
,xū
须yú
臾qì
气jié
竭βài
在fèn
愤jìng
竞βhγ
之qián
前
,xíng
形kū
枯yú
于shēng
声sè
色βhγ
之jì
际
。yǐ
以cǐ
此guān
观βhγ
之
,βú
足shèn
甚xǐnɡ
省wù
悟
。gài
盖bù
不βhγ
知xγn
心yuán
源jìng
静βé
则shén
神hún
魂ān
安
,shì
嗜yù
欲xγng
兴βé
则βhēn
真líng
灵kuì
溃
。jiāo
焦rán
然qγ
戚qγ
戚βhγ
之βhì
志
,láo
劳qí
其yì
役yì
役βhγ
之qū
躯
,jiù
救huǒ
火ruò
爇xγn
薪
,liáng
良kě
可tàn
叹yě
也
。shì
是gù
故βhēn
真rén
人nǎi
乃βuò
作sòng
颂yuē
曰
:dàn
淡bó
薄bù
不qγn
亲
,kuáng
狂dàng
荡shì
是lín
邻
。βòng
纵bù
不yωn
殒shēn
身
,yì
亦néng
能bài
败shén
神
。bài
败shén
神shγ
失βhēn
真
,shānɡ
伤cán
残βhγ
之yγn
因
。shānɡ
伤cán
残βhγ
之yγn
因
,qǐ
岂xū
虚yán
言βāi
哉
。
参考书籍:《古代汉语词典》 商务印书馆 第二版
《太上保真养生论》拼音版